Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

đăng bởi Nguyễn Khải

Thế giới của người lớn cần có một hệ thống các nguyên tắc để mọi thứ vận hành một cách trôi chảy và không cứng nhắc. Những nguyên tắc trong cùng một hệ thống tồn tại phụ thuộc lẫn nhau. Chúng được vận dụng linh hoạt theo từng điều kiện, hoàn cảnh cụ thể. Và để hiểu được khái niệm trừu tượng này, thế giới của bé lại một lần nữa xáo trộn và chúng ta gọi đó là Wonder week 75.

Wonder week 75 là gì?

Wonder week 75 (viết tắt là ww75) là bước nhảy vọt thứ mười trong quá trình phát triển về tinh thần mà mọi đứa trẻ đều trải qua trong hai mươi tháng đầu đời. Nếu như ở những tuần trước, bé nhận thức được khái niệm về nguyên tắc thì bước sang giai đoạn này, bé có thể hệ thống được các nguyên tắc đó để điều chỉnh hành vi sao cho phù hợp với hoàn cảnh. 

Bé hiểu được hệ thống là một chỉnh thể thống nhất bao gồm các bộ phận có chức năng khác nhau nhưng có mối liên hệ với nhau, phụ thuộc lẫn nhau và ảnh hưởng đến hoạt động của nhau. Và biến đổi về mặt nhận thức luôn là một quá trình đầy biến động, làm xáo trộn thế giới quan của bé, khiến bé bối rối và choáng ngợp. 

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Wonder week 75 là bước nhảy vọt thứ mười trong quá trình phát triển về tinh thần

Wonder week 75 bắt đầu khi nào?

Wonder week 75 xảy đến vào khoảng tuần tuổi từ 71-75. Mẹ lưu ý cách tính tuổi của con theo tuần. Thời điểm bắt đầu tính wonder week cho bé là ngày dự sinh, không phải ngày bé chào đời. 

Ví dụ đơn giản như sau: Nếu bé dự sinh vào ngày 30/10 nhưng chào đời vào ngày 05/10 thì mẹ sẽ tính tuần tuổi cho bé từ ngày dự sinh là ngày 30/10.

Wonder week 75 biểu hiện như thế nào? 

  • Mẹ nhận thấy bé hay khóc nhè, mè nheo và nổi giận khi trái ý. Cảm xúc của bé giống như thời tiết: sớm nắng chiều mưa  Đang vui vẻ, một lúc sau bé đã cáu gắt ngay được
  • Bé luôn muốn mẹ chơi cùng và tìm cách thu hút sự chú ý của mẹ
  • Bé ngủ ít hơn và không ngon giấc. Bé dễ bị tỉnh giấc và khóc lóc cáu kỉnh
  • Bé tỏ ra không có hứng thú với đồ ăn và ăn rất ít
  • Đôi lúc bé chỉ ngồi im mơ màng
  • Bé có thể đột nhiên tỏ ra rất dễ thương hoặc thể hiện tình cảm bằng những cái ôm và thơm.
  • Bé có thể tỏ ra xấu hổ khi gặp người lạ
  • Bé có thể gắn bó hơn với đồ vật thân thuộc mà bé hay ôm khi tự trấn an bản thân

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Bé luôn muốn mẹ chơi cùng và tìm cách thu hút sự chú ý của mẹ

Wonder week 75 kéo dài bao lâu?

Bé sẽ trở nên khó ở trong khoảng 5 tuần, cũng có những bé từ 3-7 tuần. Thông thường, từ tuần thứ 70 trở đi những kỹ năng mới sẽ dần xuất hiện tùy theo tốc độ phát triển của từng em bé.

Sau Wonder week 75 con phát triển kỹ năng gì mới?

Bé không còn áp dụng các nguyên tắc một cách cứng nhắc nữa mà đã biết xử lý linh hoạt hơn. Lương tâm của bé bắt đầu phát triển giúp bé định hình các giá trị, chuẩn mực đạo đức. Do vậy những đặc điểm tâm lý, tính cách bắt đầu thể hiện rõ rệt hơn như tính cẩn thận, kiên nhẫn, chăm chỉ… Khi bé có nhận thức về hệ thống thì bé cũng có khả năng hòa nhập vào một tập thể bằng việc tuân thủ các nguyên tắc của tổ chức đó. Bé cũng bắt đầu biết phối hợp và chơi cùng bạn bè.

Sau đây là một số kỹ năng bé có thể học được sau Wonder week lần này. Mỗi em bé đều có sở thích và tốc độ phát triển riêng, do vậy bé có thể lựa chọn khám phá kỹ năng này trước, để lại kỹ năng kia sau

  • Hình thành hệ thống các nguyên tắc đạo đức- Lương tâm
  • Nhận thức rõ rệt về sự hiện diện của bản thân mình
  • Ý thức về quyền sở hữu
  • Nhận thức về gia đình, bạn bè
  • Khả năng định vị trong không gian
  • Nắm bắt được khái niệm thời gian
  • Ngôn ngữ ngày càng phát triển, tiến tới tự mình giao tiếp
  • Quan tâm đến những sinh vật sống xung quanh
  • Tỏ ra thích thú với các hiện tượng vật lý cơ bản

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Bé không còn áp dụng các nguyên tắc một cách cứng nhắc nữa mà đã biết xử lý linh hoạt hơn.

Trải nghiệm Wonder week 75 của mẹ

Trải qua bao tuần giông bão từ hồi nào đến giờ, mẹ đã được tôi luyện để đối phó với một em bé suốt ngày khóc lóc, mè nheo và hay nhặng xị. Trong mớ cảm xúc hỗn độn đó, hãy nhớ rằng mẹ không hề đơn độc. Bởi vì tất cả những bà mẹ trên thế giới này đều phải trải qua các cung bậc từ mệt mỏi, cáu gắt, lo lắng, bực bội cho đến tan chảy yêu thương mỗi khi con lại bước vào giai đoạn “khó ở”. 

Bây giờ thì hẳn mẹ đã hiểu những hành vi khó chịu của con cũng như những trải nghiệm của mẹ đều là một phần của quá trình phát triển bình thường mà con cần phải tự mình vượt qua để lớn lên, để trở nên độc lập. Con luôn có cách riêng của mình để tìm ra con đường khám phá ra thế giới mới. Điều tốt nhất mẹ có thể làm cho con là thông cảm, quan sát, lắng nghe và hỗ trợ con trên con đường đó. Mẹ luôn là người hiểu con nhất và là người có thể thực sự giúp đỡ con hơn bất cứ người nào khác. 

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Những trải nghiệm của mẹ đều là một phần của quá trình phát triển bình thường

Mẹ nên làm gì khi nhận ra các dấu hiệu của Wonder week 75

Mẹ cho bé cơ hội để trải nghiệm nhằm giúp bé định hình hệ thống các khái niệm và nguyên tắc của chính con 

Cho bé được tiếp xúc với thế giới tự nhiên: Bé tỏ ra rất quan tâm đến những sinh vật sống xung quanh như con kiến trên sàn nhà, con giun đất trong vườn, cây chanh, cây hoa hồng ngoài ban công… Chúng đều là những hệ thống riêng biệt, có đặc điểm riêng có và điều đó rất thú vị đối với bé. Bời vậy mẹ hãy dành thời gian cho bé đi công viên, đi dã ngoại để bé được thỏa sức ngắm nhìn, khám phá tất cả những điều thú vị đó. Mẹ cũng có thể hướng dẫn bé tưới cây hàng ngày, cho bé thấy một cái cây trổ lá và nở hoa.

Mẹ thể hiện thái độ đúng mực để giúp bé nhận thức về các giá trị, tiêu chuẩn và quy tắc. Trong giai đoạn lương tâm đang hình thành và phát triển, bé xây dựng hệ thống quy tắc của riêng mình phần lớn dựa trên quan sát cách mẹ làm mẫu. Vì vậy mẹ hãy khen ngợi cụ thể vào hành vi tích cực của con và dứt khoát thể hiện thái độ đúng/sai, hài lòng/không hài lòng trước hành vi không đúng. Mẹ cần giải thích và hành động nhất quán.

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Bé tỏ ra rất quan tâm đến những sinh vật sống xung quanh

Bé cũng đang hình thành khả năng định vị trong không gian. Nhà mình, siêu thị, vườn hoa, cửa hàng tiện lợi… tất cả tạo thành một hệ thống trong khu dân cư. Do đó mẹ có thể giúp bé học cách tìm đường bằng những chỉ dẫn trái, phải, trên, dưới, bằng những vật thể cố định. Bé con cũng có thể tự học rất nhanh từ lúc nào không biết. Bỗng một ngày bé chỉ đường đến khu vui chơi yêu thích khiến mẹ ngạc nhiên.

Mẹ thể hiện sự tôn trọng đối với bé 

Lúc này, bé đã có khái niệm về bản thân.  Bé có thể tự quyết định, gây ảnh hưởng lên một việc nào đó, có suy nghĩ của riêng mình và vì có thể tự làm được nhiều việc. Chẳng hạn, bé có thể tự ăn cam theo cách của bé mặc dù quả cam rất nham nhở và bé còn chén luôn cả một its vỏ; bé có thể tự chọn được quần áo theo sở thích. Mẹ có thể thấy bé hét toáng lên phẫn nộ hoặc tuôn một tràng gì đó khi mẹ ngăn bé làm việc mà bé cho là đúng. 

Vậy thì, mẹ hãy kiên nhẫn với bé một chút, miễn là bé tự mình làm được. Mẹ có thể chấp nhận những việc không hoàn hảo như bé mặc đồ kỳ quặc, bé ăn uống rất lộn xộn, bé hay bị lấm bẩn và ướt nhẹp… Thay vì ngăn bé làm điều gì đó không đúng, mẹ hãy từ tốn giải thích từng bước một. Có thể ban đầu bé vẫn la hét, vẫn phản đối, nhưng bé đều đang tiếp thu và học hỏi mọi thứ từng chút một.

Mẹ tạo cơ hội cho con được mở rộng phạm vi giao tiếp xã hội

Lúc này bé bắt đầu ý thức về gia đình, các thành viên trong gia đình gồm bố, mẹ, con và gia đình mở rộng như có thêm ông, bà, cậu. Con cũng nhận biết được hàng xóm, bạn bè, cô giáo… Vì vậy mẹ hãy cho bé cơ hội tiếp xúc với những người thân quen để mở rộng phạm vi giao tiếp cho bé. Bé cũng có thể phối hợp với trẻ khác trong một trò chơi nào đó như chơi cầu trượt. Mỗi đứa trẻ phải chờ để tới lượt leo lên cầu thang rồi trượt xuống. Như vậy bé học được cách chấp nhận những nguyên tắc, những luật chơi của nhau để cùng sử dụng sân chơi. Mẹ hãy cho bé ra công viên, khu vui chơi để được chơi cùng những người bạn mới.

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Mẹ hãy cho bé ra công viên, khu vui chơi để được chơi cùng những người bạn mới.

Mẹ khuyến khích bé chơi những trò chơi phù hợp để phát triển kỹ năng

Những thử nghiệm thú vị với nước: Bé có thể thích thú hàng giờ với việc dìm một quả bóng nhựa xuống nước và quan sát nó nổi và bật nảy lên khỏi mặt nước hoặc cần mẫn rót nước từ cốc nọ sang cốc kia cả buổi. Mẹ hãy làm cho giờ đi tắm của bé trở nên hấp dẫn và đáng mong chờ bằng những trò chơi với nước nhé.

Những trò chơi vận động như xà đu đa năng dành cho trẻ em ở khu vui chơi, tập đi xe thăng bằng… giúp bé học cách kiểm soát cơ thể của bé hay chính là hệ thống gần gũi và thân quen nhất đối với bé.

Những trò chơi làm quen với nghệ thuật như vẽ, chơi đất nặn, chơi nhạc cụ đồ chơi…không chỉ giúp bé phát triển các giác quan mà còn thúc đẩy sức sáng tạo. Chơi những trò chơi này cũng giống như bé đang được tự thiết kế một hệ thống riêng của mình vậy.

Trò chơi ghép hình: Mỗi miếng ghép là một đơn vị trong một tổng thể, chúng có mối liên hệ với nhau để tạo thành những hình khối nhất định. Mẹ có thể cùng bé chơi xếp hình lego hoặc chơi ghép hình động vật đơn giản bắt đầu từ 2 miếng ghép và tăng dần số lượng miếng ghép để phù hợp với bé.

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Mẹ khuyến khích bé chơi những trò chơi phù hợp để phát triển kỹ năng

Mẹ hỗ trợ bé phát triển ngôn ngữ

Bé bắt đầu nhận biết về khái niệm thời gian. Bé có thể ghi nhớ những trải nghiệm trong quá khứ, và hình dung các việc sẽ làm trong tương lai. Vì thế mẹ hãy để ý cách nói chuyện để giúp bé củng cố những nhận thức mới mẻ này. 

Mẹ có thể định hướng về thời điểm tương lai bằng việc nói về kế hoạch trong tương lai gần. Ví dụ: Mình sẽ đi tắm rồi cùng đọc sách nhé! Mình sẽ ăn sáng trước rồi cùng đi công viên! 

Những điều mẹ cần biết về Wonder week 75 tuần tuổi – Thế giới của những hệ thống

Cuối mỗi ngày mẹ kể lại cho bé nghe về những việc đã xảy ra trong ngày.

Cuối mỗi ngày mẹ kể lại cho bé nghe về những việc đã xảy ra trong ngày. Hoặc mẹ kể lại buổi đi vườn bách thú của gia đình: thời tiết hôm đó ra sao, mình mặc quần áo màu gì, lần lượt mình đã thấy những con vật nào và mẹ hỏi bé chúng kêu như thế nào, chúng thích ăn đồ ăn gì. Mẹ sẽ thấy bé nhíu mày hồi tưởng lại quá khứ. Bé cũng rất thích thú được bắt chước tiếng kêu của các con vật để trả lời mẹ. Mẹ cũng có thể trò chuyện trong lúc thay bỉm hay mặc đồ vì bé sẽ tập trung vào câu chuyện mà quên mất phản kháng.

---

POH tin rằng: Người thầy tuyệt vời nhất của các con chính là cha mẹ.

Chỉ bằng cách tương tác đúng của cha mẹ, trẻ được tự do chọn lựa, hoạt động trong môi trường phù hợp thì chúng sẽ phát huy tối đa tiềm năng sẵn có của mình.

Đó là lý do POH cho ra đời POH Acti (1-3 tuổi): Giáo dục Montessori tại nhà giúp:

  • Hướng dẫn ba mẹ xử lý đúng cách khi con: Ăn vạ, bướng, đánh, cắn bạn, khen thưởng - kỷ luật không nước mắt, khủng hoảng tuổi lên 1,2,3... và 1001 vấn đề phát sinh khác.
  • Con biết nói sớm, biết đi sớm, thể chất phát triển khỏe mạnh
  • Dạy trẻ tự lập từ sớm: Tự đánh răng, mặc quần áo, rửa tay, tự ăn...

Hãy để con là một em bé có môi trường giáo dục tốt ngay tại nhà với POH Acti (1-3 tuổi): Giáo dục Montessori tại nhà ngay hôm nay nhé!

Mời ba mẹ tham khảo các khóa học khác của POH được "cá nhân hóa phù hợp" với con bạn:

Phát triển giác quan, vận động & ngôn ngữ con yêu (0-12 tháng): POH Acti

Giúp con ăn no ngủ đủ theo nếp EASY & tự ngủ (0-19 tuần): POH Easy One

Nếp EASY, Tự ngủ & Ăn dặm cho bé yêu giai đoạn 12-49 tuần: POH Easy Two

Thai giáo 280 ngày yêu thương): POH Thai Giáo